TÜRK FUTBOLUNDA ŞİDDET


0

Bundan yaklaşık bir yıl önce ülkemizdeki taraftarlar ve taraftar şiddeti üzerine sizlerle bir yazı paylaşmıştım. Geçen yıl ülkemiz sahalarında ve saha dışında yaşanan bir çok olayın üzerinden henüz bir yıl geçmemiş iken yine bir çok şiddet olayına tanıklık ettik. Artık biz spor severlerin bu olayda son olsun, tekrar etmesin, sahalarımızda böyle olayları artık görmek istemiyoruz gibi temenni cümlelerini söylemekten ve yazmaktan yorulur hale gelmişken maalesef  yine tekrar eden olaylar ve yine yitip giden canlarla karşı karşıyayız.

Geçmişte spor, görece ve az değerli bir konumda iken, günümüzde toplumun merkezinde yer alan ve çok değer verilen bir kurum haline gelmiştir. Bu bağlamda bir spor dalı olarak futbolun izlediği seyir çarpıcıdır. Futbol modernleşme süreciyle birlikte, belli bir alt kültüre ait oyun olmaktan çıkarak kitlelerin peşinden sürüklendiği popüler bir eğlence aracı olmak yanında, insanların dinsel ya da yarı dinsel biçimde bağlılık gösterdikleri temel bir doyum kaynağı haline gelmiştir.

Artık günümüzde seyirci ve seyircilerin davranışları, bunların kişilik özellikleri bir tartışma konusu halini almıştır. Özel izlenimlerden, bilimsel çalışmalara kadar dile getirilmekte olan bu konu etrafındaki fikirler, değişik olmakla beraber, genel eğilim şudur ki, son yıllarda tribünler birer problem arenası halini almış seyircilerin ve taraftarların davranışlarında istenmedik yönde değişiklikler olmuştur. Taraftarların her geçen gün takımlarına karşı biraz daha tutumlu, gerçekleri görmeye karşı isteksiz, rakip takımın sporcularına ve seyircilerine karşı saygısız, acımasız, hakemlere karşı saldırgan hale geldikleri kanısı gerek sporcu, gerek seyirci ve gerekse spor kamuoyu tarafından açıkça gözlenmektedir.

Türkiye’de futboldaki seyirci şiddetinin tarihine bakıldığında ise durum, bu konu üzerinde konuşacak yeterli veri olmadığı için pek parlak görünmemektedir. Türkiye’de futbol oyununun başlangıcından bu yana ortaya çıkan şiddet olaylarına ilişkin sistematik tarihsel bir araştırma mevcut değildir. Futbol kavgalarında asıl ateşleyiciler sahadakilerdir ve futbolda her hafta çeşitli kavgalara ve yakası açılmamış küfürlere tanık olunmaktadır.

rangerstroublePA_468x361Seyircilerin saldırgan olmalarında rol oynayan faktörlerden en önemlisi belkide ailedir. Aile, yüz yüze ve samimi ilişkilerin en güçlü olduğu birincil gruptur. Bu sebeple aile, kişinin tutum ve değerlerinin oluşumunda birincil etkileşimi, sağlaması yönünden büyük öneme sahiptir.  Yapılan araştırmalarda aile içi şiddet, bir terbiye yöntemi olarak algılanmaktadır. Küçükken utanca boğulan, aşağılanan, horlanan ve dayak yiyen çocuk, çevresini sürekli denetim altında  tutmaya çalışır, kimseye güvenmez, diğer insanlarla sürekli olumsuz ilişkiler içine girer. Dürüst olmaz, sürekli yalan söylemeye yönelir. Aile içi iletişim kaybolur, şiddeti bir davranış modeli olarak benimser.

Diğer bir faktör ise eğitimdir. Şiddeti bir davranış modeli olarak benimser yaşadığı toplumda yeteneğini, tutumlarını ve olumlu değerdeki davranış biçimlerini geliştirdiği süreçler toplamıdır. Geniş anlamda eğitim, bireylerin toplumun standartlarını, inançlarını ve yaşama yollarını kazanmasında etkili olan tüm sosyal süreçlerdir. Spor eğitimi, fertleri ortak hayatın benzerliklerine yöneltmesi bakımından önem taşımaktadır. Aslında, eğitimin gayesi, fertleri duyarlı hale getirmektir. İşte spor eğitiminin gayesi de, fertlerin, hem fiziki, hem psikolojik gelişmelerini sağlaması, sosyal hayatta hazır ve üretken kılınması amacına dönük olmasıdır.

Son olarakta sosyal tabakalar ve gruplar hakkında bir kaç şey söylemek gerek. Bir futbol takımı taraftarlarının davranışlarına bakıldığında, bu taraftarların birbirlerinden etkilenerek beraberce hareket ettikleri ve davranışlarına yön verdikleri gözlenmektedir. Bu kişiler artık bir şahıs olmaktan çıkarak bir beraberlik hissettikleri bu grup içersinde kendilerini algılayıp, birbirlerine benzer davranışlar gösterirler. Seyircilerin; kalabalık olarak bulundukları grup içerisinde, kötü niyetli insanlar, kışkırtıcı, saldırgan davranan kişiler ne kadar çok ise grubun da onlarla beraber hareket etmeleri kaçınılmaz olur. Burada kişilerin birbirinden etkilendiği ortaya çıkmaktadır.

Bunun haricinde referans gruplar adıyla bahsedebileceğimiz kişilerin üyesi olmadığı ancak üyesi olmak istediği ve kendisini onunla nitelendirdiği gruplardır. Birey referans grubundan hem tutumsal ve hem de davranış açısından etkilenir. Birey kendini onlarla ilişkili görür. Futbol seyircilerinin saldırgan tutum sergilemelerindeki yaklaşımlardan biri de özdeşleşmedir. Seyirci, sahadaki futbolcuyla kendisini özdeşleştirir. Sahadaki futbolcuyla duygusal bir bağlantı kurarak, çeşitli sebeplerden dolayı tatmin edemediği güdülerini özdeşleşme süreci yoluyla doyuma ulaştırır. İstediği sonuca ulaşmakta geciken futbolcunun sinirliliği artar ve sert oynamaya başlar. Aynı ruh haline giren ve futbolcuyla kendisini özdeşleştiren seyircinin, saldırganlık gösterme ihtimali de artar. Sahadaki saldırganlık böylece, seyirci tarafından özdeşleme yoluyla benimsenmiş olur.

Aslında bütün bunlar göz önüne alındığında bu durumu sadece stada giden yada ekran karşısında maç izleyen seyirciler ile çözemeyeceğimiz aşikar. Maalesef ülkemizde her alanda yaşanan çarpıklıklar belli bir süreç içerisinde kişi ve kişilerde birleşiyor ve istenmeyen olaylara yol açıyor. Bütün bu olan biteni engellemenin bizim elimizde olduğunu unutmayalım ve kendi canımız yanana kadar değilde canımız yanmadan önce gelişen ve yaşanan olaylara karşı birleşip bir tepki verelim. Şiddeti savunup bundan pay çıkarıp akıllarınca kar ettiğini sanan kişiler ne kadar güçlü görünseler de bizlerde yorulmadan, sıkılmadan, bıkmadan bu olaylara karşı gelmeye çalışıp daha fazla acı yaşanmadan bunların önüne geçmeliyiz.


Beğendin mi? Arkadaşlarınla paylaş!

0
Murat

0 Comments

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Bir Format Seç
Oylama
Neyin daha çok tercih edildiğini bulmak için yapılan oylamalar, anketler
Hikaye
Video, gif ve resimler eklenerek zenginleştirilebilen metin
Liste
Bildiğimiz, sevdiğimiz internet listeleri
Açık Liste
Submit your own item and vote up for the best submission
Caps
İstediğiniz resmi yükleyip üzerine yazı yazarak caps oluşturabilirsiniz
Video
Youtube, Vimeo veya Vine'dan videolar paylaş
Ses
Soundcloud ve Mixcloud'tan şarkılar paylaş
Resim
Resim yada GIF
Gif
GIF format